विद्यार्थ्यांना डिजिटल जगातील धोके आणि सायबर गुन्ह्यांपासून संरक्षणाचे उपाय समजावून देण्यासाठी एन.ई.एस. हायस्कूलमध्ये विशेष सायबर सुरक्षा जनजागृती कार्यशाळा.
डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वाढता वापर लक्षात घेता विद्यार्थ्यांना सायबर गुन्हे, ऑनलाइन फसवणूक आणि सोशल मीडिया वापरातील संभाव्य धोक्यांबाबत जागरूक करण्यासाठी एन.ई.एस. हायस्कूल तसेच एन.ई.एस. माध्यमिक व उच्च माध्यमिक विद्यालयात ‘सायबर सुरक्षा’ विषयावर विशेष मार्गदर्शन कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले. विद्यार्थ्यांचा उत्स्फूर्त सहभाग आणि तज्ज्ञांचे उपयुक्त मार्गदर्शन यामुळे ही कार्यशाळा माहितीपूर्ण ठरली.
कार्यशाळेत निमंत्रित स्वयंसेवक अक्षय पाटील आणि लोकेश पाटील यांनी विद्यार्थ्यांना डिजिटल विश्वातील विविध धोके आणि त्यापासून सुरक्षित राहण्याचे व्यावहारिक उपाय समजावून सांगितले. इंटरनेट, स्मार्टफोन, सोशल मीडिया, ऑनलाइन शिक्षण आणि गेमिंगचा वापर करताना कोणती काळजी घ्यावी, याबाबत त्यांनी दैनंदिन जीवनातील उदाहरणांच्या माध्यमातून मार्गदर्शन केले.
सोशल मीडिया आणि ई-मेल खात्यांच्या सुरक्षिततेसाठी मजबूत पासवर्ड वापरणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे अक्षय पाटील यांनी सांगितले. पासवर्ड तयार करताना अक्षरे, अंक आणि विशेष चिन्हांचा वापर करावा, तसेच शक्य असल्यास टू-स्टेप व्हेरिफिकेशन आणि मल्टी-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन (MFA) सक्रिय करावे, अशी माहिती त्यांनी दिली. या सुविधांचा वापर कसा करायचा, याचे प्रात्यक्षिकही विद्यार्थ्यांना देण्यात आले.
ऑनलाइन फसवणूक, बनावट लिंक, संशयास्पद संदेश आणि सोशल मीडिया खात्यांवरील हल्ले यापासून सावध राहण्याचे आवाहनही करण्यात आले. अनोळखी लिंकवर क्लिक करण्यापूर्वी तिची सत्यता तपासणे, वैयक्तिक व आर्थिक माहिती कोणाशीही शेअर न करणे आणि संशयास्पद ऑनलाइन व्यवहार टाळणे, या बाबींचे महत्त्व विद्यार्थ्यांना समजावून सांगण्यात आले.
सायबर गुन्हा घडल्यास घाबरून न जाता तातडीने योग्य ती कायदेशीर मदत घेणे आवश्यक असल्याचे लोकेश पाटील यांनी स्पष्ट केले. ऑनलाइन आर्थिक फसवणूक झाल्यास १९३० या राष्ट्रीय सायबर हेल्पलाइन क्रमांकावर तात्काळ संपर्क साधावा, तसेच cybercrime.gov.in या अधिकृत पोर्टलवर तक्रार नोंदवण्याची प्रक्रिया विद्यार्थ्यांना समजावून सांगण्यात आली.
या कार्यशाळेचे नियोजन एन.ई.एस. हायस्कूलचे प्राचार्य महेंद्र शामराव जोगी आणि एन.ई.एस. माध्यमिक व उच्च माध्यमिक विद्यालयाचे प्राचार्य शरद उत्तमराव अहिरे यांच्या संकल्पनेतून व मार्गदर्शनातून करण्यात आले. विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक ज्ञानासोबतच डिजिटल जगातील आव्हाने आणि सुरक्षिततेच्या उपायांची माहिती मिळावी, या उद्देशाने या उपक्रमाला प्रोत्साहन देण्यात आले.
कार्यशाळेत दोन्ही विद्यालयांतील विद्यार्थ्यांनी उत्स्फूर्त सहभाग घेतला. सत्राच्या शेवटी विद्यार्थ्यांनी सायबर सुरक्षा, सोशल मीडिया, ऑनलाइन व्यवहार आणि डिजिटल सुरक्षेशी संबंधित विविध प्रश्न उपस्थित केले. स्वयंसेवक अक्षय पाटील व लोकेश पाटील यांनी विद्यार्थ्यांच्या शंकांचे सोप्या भाषेत निरसन केले.
डिजिटल युगात सुरक्षित आणि जबाबदार इंटरनेट वापरासाठी विद्यार्थ्यांना महत्त्वपूर्ण मार्गदर्शन मिळाल्याने कार्यशाळा अत्यंत उपयुक्त ठरली. कार्यक्रमाच्या शेवटी शाळेच्या वतीने दोन्ही मार्गदर्शक स्वयंसेवकांचे आभार मानण्यात आले.
प्रकाश खिलारे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सहसंपादक असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपण आपल्या परिसरातील बातम्या, माहिती तसेच लेख देण्याकरिता संपर्क करू शकतात…..
मो. 9112225235
Email- prakaashkhilare@gmail.com
