साक्रीतील ६८ ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदाचे आरक्षण जाहीर; कोणत्या ग्रामपंचायतीला अनुसूचित जाती, जमाती, नागरिकांचा मागास प्रवर्ग आणि सर्वसाधारण आरक्षण मिळाले, जाणून घ्या संपूर्ण यादी.
साक्री तालुक्यातील आगामी ग्रामपंचायत निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर महत्त्वाची प्रशासकीय प्रक्रिया पूर्ण झाली असून, अनुसूचित क्षेत्रातील ग्रामपंचायती वगळता बिगर अनुसूचित क्षेत्रातील ६८ ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदांचे सन २०२५-२०३० या कालावधीसाठी आरक्षण जाहीर करण्यात आले आहे. मंगळवार, दि. ८ सप्टेंबर २०२६ रोजी दुपारी ३ वाजता तहसील कार्यालय, साक्री येथे सरपंच पदाच्या आरक्षणाची सोडत काढण्यात आली. साक्रीचे तहसीलदार साहेबराव सोनवणे यांच्या अध्यक्षतेखाली ही प्रक्रिया पार पडली.
महाराष्ट्र शासनाच्या ग्रामविकास विभागाच्या अधिसूचनेनुसार सरपंच पदांसाठी अनुसूचित जाती, अनुसूचित जमाती, नागरिकांचा मागास प्रवर्ग आणि सर्वसाधारण प्रवर्ग याप्रमाणे आरक्षण निश्चित करण्यात आले. आरक्षण सोडतीपूर्वीच तालुक्यातील संबंधित ग्रामपंचायतींचे ग्रामस्थ, विद्यमान व माजी ग्रामपंचायत सदस्य, इच्छुक उमेदवार तसेच विविध राजकीय पक्षांचे पदाधिकारी आणि कार्यकर्त्यांमध्ये या प्रक्रियेबाबत उत्सुकता होती. आरक्षण जाहीर झाल्यानंतर आता ग्रामपंचायत निवडणुकीच्या संभाव्य तयारीला वेग येण्याची शक्यता आहे.
अनुसूचित जातीसाठी ३ ग्रामपंचायती
सन २०२५-२०३० या कालावधीसाठी अनुसूचित जाती प्रवर्गासाठी तीन ग्रामपंचायतींचे सरपंच पद आरक्षित करण्यात आले आहे. यामध्ये लोणखेडी, कळंभीर आणि वसमार या ग्रामपंचायतींचा समावेश आहे. या ग्रामपंचायतींमध्ये आता संबंधित आरक्षित प्रवर्गातील संभाव्य उमेदवारांच्या हालचालींना महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
अनुसूचित जमातीसाठी १२ ग्रामपंचायती
अनुसूचित जमाती प्रवर्गासाठी एकूण १२ ग्रामपंचायतींचे सरपंच पद आरक्षित करण्यात आले आहे. यामध्ये अष्टाणे, कोकले, आयणे (मळखेडे), मलांजन, निळगव्हाण, म्हसदी प्र. नेर, नागपूर (व), नाडसे, शेनपूर, अक्कलपाडा, बळसाणे आणि विटाई या ग्रामपंचायतींचा समावेश आहे.
या ग्रामपंचायतींमध्ये सरपंच पदासाठी आरक्षण निश्चित झाल्यामुळे संबंधित प्रवर्गातील इच्छुक उमेदवारांसाठी निवडणुकीच्या दृष्टीने संधीचे चित्र स्पष्ट झाले आहे. त्यामुळे आगामी काळात स्थानिक पातळीवर उमेदवारांची चाचपणी आणि निवडणूकपूर्व बैठकांना सुरुवात होण्याची शक्यता आहे.
नागरिकांचा मागास प्रवर्गासाठी १८ ग्रामपंचायती
नागरिकांचा मागास प्रवर्गासाठी १८ ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदांचे आरक्षण निश्चित करण्यात आले आहे. यामध्ये कासारे, भडगाव (व), तामसवाडी, धाडणे, गणेशपूर, हट्टी बु./घाणेगाव, नांदवन/कोकले, चिंचखेडे, फोफादे, निजामपूर, वाजदरे, अंबापूर, छडवेल प., ऐचाळे, बेहेड, दुसाणे, काळगाव आणि सैयदनगर/इच्छापूर या ग्रामपंचायतींचा समावेश आहे.
या ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदासाठी आरक्षण स्पष्ट झाल्याने संबंधित प्रवर्गातील इच्छुकांना निवडणूक तयारीचे नियोजन करता येणार आहे. स्थानिक पातळीवरील राजकीय समीकरणे, गटबाजी आणि उमेदवारांची निवड याबाबतच्या हालचालींनाही यानंतर वेग येण्याची शक्यता आहे.
सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी सर्वाधिक ३५ ग्रामपंचायती
या आरक्षण सोडतीमध्ये सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी सर्वाधिक ३५ ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदांचा समावेश आहे. यामध्ये भामेर, खोरी, प्रतापपूर, भाडणे/गोंदास, उभंड, उंभर्टी, नवडणे/सायणे, फोफरे, म्हसाळे, इंदवे, भागापूर, सातरपाडा, दातर्ती/गंगापूर, दिघावे, कावठे, वर्धाणे, हट्टी खु., वेहेरगाव/रोजगाव, ककाणी/भडगाव, आखाडे, महिर, शेवाळी मा., उभरांडी/होडदाणे, छाईल, शेवाळी दा., कढरे, जैताणे, खुडाणे, मालपूर, धमणार, जामदे, उंभरे, छावडी/आमोदे, दारखेल आणि सतमाने या ग्रामपंचायतींचा समावेश आहे.
सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी ३५ ग्रामपंचायतींचे सरपंच पद निश्चित झाल्याने या ग्रामपंचायतींमध्ये संभाव्य उमेदवारांची संख्या तुलनेने अधिक राहण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे स्थानिक पातळीवर इच्छुक उमेदवारांकडून मतदारांशी संपर्क, समर्थकांची जुळवाजुळव आणि राजकीय गटांकडून संभाव्य उमेदवारांची चाचपणी सुरू होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
आरक्षण जाहीर होताच राजकीय हालचालींना वेग
सरपंच पदाचे आरक्षण कोणत्या प्रवर्गासाठी निश्चित होणार, याबाबत गेल्या काही दिवसांपासून साक्री तालुक्यातील ग्रामस्थ आणि इच्छुकांमध्ये उत्सुकता होती. अखेर आरक्षण सोडत पूर्ण होऊन प्रवर्गनिहाय आरक्षण स्पष्ट झाल्याने आगामी ग्रामपंचायत निवडणुकीच्या दृष्टीने स्थानिक राजकारणातील चित्र काही प्रमाणात स्पष्ट झाले आहे.
विशेषतः सर्वसाधारण प्रवर्गासाठी आरक्षित असलेल्या ३५ ग्रामपंचायतींमध्ये सरपंच पदासाठी इच्छुकांची संख्या वाढण्याची शक्यता आहे. दुसरीकडे अनुसूचित जाती, अनुसूचित जमाती आणि नागरिकांचा मागास प्रवर्गासाठी आरक्षित झालेल्या ग्रामपंचायतींमध्येही संबंधित प्रवर्गातील इच्छुक उमेदवारांकडून निवडणुकीच्या तयारीला सुरुवात होण्याची शक्यता आहे.
ग्रामस्थांचे लक्ष आता आगामी निवडणूक प्रक्रियेकडे
सरपंच पदाचे आरक्षण निश्चित झाल्यानंतर आता साक्री तालुक्यातील ग्रामपंचायतींच्या आगामी निवडणूक प्रक्रियेकडे ग्रामस्थांचे लक्ष लागले आहे. कोणत्या ग्रामपंचायतीत कोणते इच्छुक उमेदवार निवडणूक रिंगणात उतरणार, कोणत्या उमेदवाराला कोणत्या राजकीय गटाचा पाठिंबा मिळणार आणि स्थानिक पातळीवरील राजकीय समीकरणे कोणत्या दिशेने जाणार, याबाबतची चर्चा गावागावांत सुरू होण्याची शक्यता आहे.
आरक्षण सोडतीच्या प्रक्रियेसाठी संबंधित ग्रामपंचायतींचे नागरिक, ग्रामपंचायत सदस्य, ग्रामस्थ तसेच विविध राजकीय पक्षांचे पदाधिकारी आणि प्रतिनिधींना उपस्थित राहण्याचे आवाहन तहसील प्रशासनाकडून करण्यात आले होते. आता आरक्षण निश्चित झाल्याने संबंधित ग्रामपंचायतींमध्ये निवडणुकीच्या दृष्टीने पुढील प्रशासकीय प्रक्रिया आणि स्थानिक पातळीवरील तयारीला महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
६८ ग्रामपंचायतींचे प्रवर्गनिहाय आरक्षण
साक्री तालुक्यातील बिगर अनुसूचित क्षेत्रातील एकूण ६८ ग्रामपंचायतींच्या सरपंच पदांचे आरक्षण पुढीलप्रमाणे निश्चित झाले आहे—
अनुसूचित जाती — ३ ग्रामपंचायती
अनुसूचित जमाती — १२ ग्रामपंचायती
नागरिकांचा मागास प्रवर्ग — १८ ग्रामपंचायती
सर्वसाधारण प्रवर्ग — ३५ ग्रामपंचायती
अशा प्रकारे ३ + १२ + १८ + ३५ = एकूण ६८ ग्रामपंचायतींचे सरपंच पदांचे आरक्षण निश्चित करण्यात आले आहे. त्यामुळे साक्री तालुक्यातील आगामी ग्रामपंचायत निवडणुकांसाठी आरक्षणाची महत्त्वाची पायरी पूर्ण झाली असून, आता पुढील निवडणूक कार्यक्रमाकडे तालुक्याचे लक्ष लागले आहे.
हर्षल ठाकरे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सक्रिय योगदानकर्ता असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात.
मो. क्र. 8788729894 , ईमेल- harshalthakare79@gmail.com
