ऑनलाइन फसवणूक, सुरक्षित डिजिटल वर्तन आणि वैयक्तिक डेटा संरक्षणाबाबत हडपसरमध्ये जनजागृती; ‘माझा डेटा, माझी जबाबदारी’चा संदेश.
डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर दिवसेंदिवस वाढत असताना सायबर फसवणुकीच्या घटनांमध्येही वाढ होत आहे. नागरिकांनी ऑनलाइन व्यवहार करताना अधिक सजग राहावे, वैयक्तिक माहितीची सुरक्षितता जपावी आणि विविध प्रकारच्या सायबर गुन्ह्यांपासून स्वतःचे संरक्षण करावे, या उद्देशाने क्विक हील फाऊंडेशन आणि अण्णासाहेब मगर महाविद्यालय, हडपसर यांच्या पुढाकारातून सायबर जनजागृती अभियान राबविण्यात आले.
क्विक हील फाऊंडेशनच्या ‘Securing Futures’ या उपक्रमांतर्गत अण्णासाहेब मगर महाविद्यालयातील QHF सायबर वॉरियर्स विद्यार्थ्यांनी ‘सायबर शिक्षा फॉर सायबर सुरक्षा २०२६’ ही मोहीम राबवली. या अभियानाच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांनी सायबर सुरक्षेचे महत्त्व नागरिकांपर्यंत पोहोचविण्यासाठी विविध स्तरांवर जनजागृती करण्याचा प्रयत्न केला.
या मोहिमेअंतर्गत हडपसर पोलीस स्टेशन येथे पोलीस कर्मचारी तसेच नागरिकांसाठी विशेष सायबर जनजागृती सत्र आयोजित करण्यात आले. या सत्रामध्ये सध्याच्या काळात मोठ्या प्रमाणावर घडणाऱ्या सायबर फसवणुकीचे प्रकार, सुरक्षित डिजिटल वर्तन, ऑनलाइन व्यवहार करताना घ्यावयाची काळजी आणि इंटरनेटच्या माध्यमातून होणाऱ्या विविध धोक्यांपासून बचाव करण्याच्या उपाययोजना याबाबत विद्यार्थ्यांनी मार्गदर्शन केले.
ऑनलाइन व्यवहार करताना अनोळखी व्यक्तींकडून येणारे फोन, संदेश किंवा लिंक याबाबत सतर्क राहणे आवश्यक असल्याचे यावेळी सांगण्यात आले. तसेच OTP, पासवर्ड, PIN, बँक खात्याशी संबंधित माहिती किंवा इतर संवेदनशील वैयक्तिक माहिती कोणत्याही व्यक्तीसोबत शेअर करू नये, असा महत्त्वपूर्ण संदेश देण्यात आला. संशयास्पद लिंकवर क्लिक करणे, अनोळखी अॅप डाउनलोड करणे किंवा विश्वासार्हतेची खात्री न करता ऑनलाइन व्यवहार करणे टाळावे, असेही विद्यार्थ्यांनी स्पष्ट केले.
सायबर गुन्हेगारांकडून नागरिकांना विविध आमिषे दाखवून किंवा भीती निर्माण करून आर्थिक फसवणूक करण्याचे प्रकार घडतात. त्यामुळे कोणताही ऑनलाइन संदेश, फोन कॉल, लिंक किंवा ऑफर संशयास्पद वाटल्यास त्याची सत्यता तपासल्याशिवाय कोणतीही कृती करू नये, असे आवाहन या जनजागृती सत्रातून करण्यात आले. विशेषतः डिजिटल व्यवहारांमध्ये ‘घाई नको, आधी खात्री करा’ हा दृष्टिकोन ठेवण्याचे आवाहन करण्यात आले.
या उपक्रमादरम्यान विद्यार्थ्यांनी AntiFraud.ai अॅप डाउनलोड करण्याबाबतही उपस्थितांना माहिती दिली. सायबर फसवणुकीपासून सुरक्षित राहण्यासाठी उपलब्ध डिजिटल साधनांचा योग्य पद्धतीने वापर करण्याचे आवाहन करण्यात आले. नागरिकांनी सायबर सुरक्षेविषयी माहिती मिळवून स्वतः सुरक्षित राहण्याबरोबरच आपल्या कुटुंबीयांनाही डिजिटल सुरक्षिततेबाबत जागरूक करावे, असा संदेश विद्यार्थ्यांनी दिला.
या अभियानामागील प्रमुख संदेश ‘माझा डेटा, माझी जबाबदारी’ हा आहे. डिजिटल युगात वैयक्तिक माहिती ही अत्यंत महत्त्वाची संपत्ती असून तिचे संरक्षण करण्याची जबाबदारी प्रत्येक नागरिकाची आहे. तंत्रज्ञानाचा सुरक्षित आणि जबाबदार वापर केल्यास अनेक ऑनलाइन फसवणुकीचे प्रकार टाळता येऊ शकतात, याबाबत जनजागृती करणे हा या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश आहे.
महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांनी स्वतः सायबर सुरक्षेचे प्रशिक्षण घेऊन ते ज्ञान पोलीस कर्मचारी आणि नागरिकांपर्यंत पोहोचविण्याचा घेतलेला पुढाकार हा समाजातील डिजिटल सुरक्षिततेच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण ठरत आहे. क्विक हील फाऊंडेशन, अण्णासाहेब मगर महाविद्यालय आणि QHF सायबर वॉरियर्स यांच्या संयुक्त प्रयत्नातून राबविण्यात आलेल्या या उपक्रमामुळे नागरिकांमध्ये सायबर गुन्ह्यांविषयी जागरूकता निर्माण होण्यास मदत झाली.
प्रकाश खिलारे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सहसंपादक असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपण आपल्या परिसरातील बातम्या, माहिती तसेच लेख देण्याकरिता संपर्क करू शकतात…..
मो. 9112225235
Email- prakaashkhilare@gmail.com
