जळगाव बसस्थानकात सायबर सुरक्षेबाबत जनजागृती कार्यक्रम; डिजिटल व्यवहारातील खबरदारी आणि सायबर फसवणूक झाल्यास तातडीच्या उपाययोजनांची माहिती.
डिजिटल व्यवहारांचा वाढता वापर आणि त्यासोबत वाढत असलेल्या सायबर फसवणुकीच्या घटनांच्या पार्श्वभूमीवर नागरिकांमध्ये सायबर सुरक्षेबाबत जागरूकता निर्माण करण्यासाठी कवयित्री बहिणाबाई चौधरी उत्तर महाराष्ट्र विद्यापीठ (KBCNMU), जळगाव आणि Quick Heal Foundation यांच्या संयुक्त विद्यमाने जळगाव बसस्थानकात सायबर सिक्युरिटी जनजागृती कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले. या उपक्रमातून बस वाहकांना सायबर फसवणुकीच्या विविध पद्धती, ऑनलाइन व्यवहार करताना घ्यावयाची खबरदारी आणि फसवणूक झाल्यास तातडीने करावयाच्या उपाययोजनांबाबत सविस्तर मार्गदर्शन करण्यात आले.
आज मोबाईल आणि इंटरनेटच्या माध्यमातून डिजिटल व्यवहार करणे अत्यंत सोपे झाले आहे. मात्र, या सुविधांचा वापर वाढत असताना सायबर गुन्हेगारांकडून विविध प्रकारे नागरिकांची फसवणूक केली जात आहे. त्यामुळे डिजिटल व्यवहार करताना प्रत्येकाने सतर्क राहणे आवश्यक आहे. याच अनुषंगाने बसस्थानकातील बस वाहकांना सायबर फ्रॉडचे विविध प्रकार आणि फसवणुकीपासून स्वतःचे संरक्षण करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या खबरदारीच्या उपाययोजनांची माहिती देण्यात आली.
कार्यक्रमादरम्यान संशयास्पद फोन कॉल्स, मेसेज किंवा लिंकच्या माध्यमातून होणारी फसवणूक कशी ओळखावी, याबाबत उपस्थितांना मार्गदर्शन करण्यात आले. अनोळखी व्यक्तींकडून आलेल्या संदेशांवर किंवा लिंकवर तातडीने विश्वास न ठेवता त्यांची खातरजमा करणे आवश्यक असल्याचे सांगण्यात आले. तसेच ऑनलाइन व्यवहार करताना कोणत्याही प्रकारची घाई किंवा निष्काळजीपणा टाळावा, असे आवाहन करण्यात आले. 
OTP, PIN, पासवर्ड तसेच बँक खात्याशी संबंधित गोपनीय माहिती कोणत्याही व्यक्तीसोबत शेअर करू नये, याबाबत विशेष जनजागृती करण्यात आली. बँक किंवा अन्य अधिकृत संस्था असल्याचे भासवून माहिती मागणाऱ्या व्यक्तींपासून सावध राहण्याचे तसेच संशयास्पद व्यवहार आढळल्यास त्याकडे गांभीर्याने पाहण्याचे आवाहन करण्यात आले. डिजिटल व्यवहारातील छोटीशी चूकदेखील आर्थिक नुकसानास कारणीभूत ठरू शकते, त्यामुळे प्रत्येकाने सायबर सुरक्षेच्या मूलभूत नियमांचे पालन करावे, असे स्पष्ट करण्यात आले.
सायबर गुन्ह्याची किंवा ऑनलाइन फसवणुकीची घटना घडल्यास घाबरून न जाता वेळीच योग्य ती मदत घेणे आणि संबंधित यंत्रणेकडे तक्रार करणे आवश्यक आहे, याबाबतही बस वाहकांना माहिती देण्यात आली. फसवणुकीची घटना लक्षात आल्यानंतर तातडीने पावले उचलल्यास पुढील नुकसान टाळण्यास मदत होऊ शकते, त्यामुळे वेळ न दवडता योग्य कार्यवाही करावी, असा संदेश या जनजागृती कार्यक्रमातून देण्यात आला.
या उपक्रमात स्नेहल पाटील आणि वैष्णवी पाटील यांनी सक्रिय सहभाग घेत बस वाहकांशी संवाद साधला आणि सायबर सुरक्षेच्या विविध बाबी समजावून सांगितल्या. दैनंदिन कामकाजात मोबाईल आणि डिजिटल माध्यमांचा वापर करणाऱ्या बस वाहकांना या मार्गदर्शनाचा उपयोग होणार असल्याचे यावेळी अधोरेखित करण्यात आले.
बस वाहकांनीही या जनजागृती उपक्रमाला चांगला प्रतिसाद देत सायबर फसवणुकीच्या विविध प्रकारांबाबत माहिती जाणून घेतली. डिजिटल व्यवहार करताना कोणती खबरदारी घ्यावी आणि संशयास्पद ऑनलाइन व्यवहारांपासून स्वतःचे संरक्षण कसे करावे, याबाबत त्यांनी मार्गदर्शन घेतले.
या संपूर्ण कार्यक्रमासाठी Dr. R. B. Amale Sir यांचे मार्गदर्शन लाभले. सार्वजनिक ठिकाणी कार्यरत असलेल्या कर्मचाऱ्यांपर्यंत सायबर सुरक्षेचा संदेश पोहोचविण्याच्या या उपक्रमामुळे डिजिटल व्यवहारांबाबत अधिक सतर्कता निर्माण करण्यास मदत झाली. सायबर गुन्ह्यांना प्रतिबंध करण्यासाठी तंत्रज्ञानासोबतच नागरिकांची जागरूकता आणि सतर्कता महत्त्वाची असल्याचा संदेश या कार्यक्रमातून देण्यात आला.
प्रकाश खिलारे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सहसंपादक असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपण आपल्या परिसरातील बातम्या, माहिती तसेच लेख देण्याकरिता संपर्क करू शकतात…..
मो. 9112225235
Email- prakaashkhilare@gmail.com
