नवी मुंबईतील डेंग्यू-मलेरियाची भागनिहाय स्थिती, तपासण्यांची संख्या, रक्तनमुन्यांचे अहवाल आणि २० ऑगस्टनंतरची अद्ययावत रुग्णसंख्या जाहीर करण्याची मागणी.
नवी मुंबई : पावसाळ्याच्या अखेरच्या टप्प्यात नवी मुंबईत डेंग्यू आणि मलेरियाच्या आजारांचा धोका वाढत असताना महापालिकेच्या आरोग्य विभागाकडून या आजारांची अद्ययावत रुग्णसंख्या अद्याप सार्वजनिक करण्यात आलेली नसल्याचे समोर आले आहे. ताप, अंगदुखी, अशक्तपणा यांसारख्या लक्षणांमुळे डेंग्यू-मलेरियाच्या तपासणीसाठी रुग्णालये आणि आरोग्य केंद्रांमध्ये नागरिकांची गर्दी होत असल्याचे सांगितले जात असले, तरी शहरातील सध्याची रुग्णसंख्या किती आहे, अलीकडच्या काळात किती नवीन रुग्ण आढळले आणि कोणत्या भागांमध्ये प्रादुर्भाव अधिक आहे, याबाबतची अधिकृत माहिती उपलब्ध नसल्याने नागरिकांमध्ये संभ्रम निर्माण झाला आहे.
नवी मुंबईतील सार्वजनिक आरोग्य व्यवस्थेचे नियोजन आणि रोगनियंत्रणासाठी महापालिकेकडून यापूर्वी डेंग्यू आणि मलेरियाच्या रुग्णसंख्येची नियमित माहिती प्रसिद्ध केली जात होती. मात्र, सप्टेंबरचा उत्तरार्ध सुरू झाला असतानाही सार्वजनिकरित्या उपलब्ध असलेली महापालिकेची आकडेवारी २० ऑगस्टपर्यंतचीच असल्याचे दिसून येते. या आकडेवारीनुसार, १ जानेवारी ते २० ऑगस्ट या कालावधीत मलेरियाचे २३, तर डेंग्यूचे १९४ संशयित रुग्ण नोंदवण्यात आले होते.
यानंतर पावसाचा जोर, विविध भागांत साचलेले पाणी आणि डासांच्या उत्पत्तीस पोषक वातावरण निर्माण झाले असतानाही त्यानंतरची रुग्णसंख्या सार्वजनिक करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे शहरातील सध्याची आरोग्यस्थिती नेमकी काय आहे, डेंग्यू-मलेरियाच्या रुग्णसंख्येत वाढ झाली आहे का आणि कोणते भाग अधिक संवेदनशील आहेत, याबाबत नागरिकांना अधिकृत माहितीची प्रतीक्षा आहे.
उपाययोजना सुरू; मात्र परिणामांची माहिती उपलब्ध नाही
महापालिकेचे वैद्यकीय आरोग्य अधिकारी डॉ. राजेश म्हात्रे यांनी डेंग्यू आणि मलेरिया प्रतिबंधासाठी विविध उपाययोजना सुरू असल्याचे सांगितले आहे. डासांचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी धुरीकरण करण्यात येत असून, घरांच्या परिसरात किंवा अन्य ठिकाणी साचलेल्या पाण्याची विल्हेवाट लावण्याचे काम केले जात आहे. एखादा रुग्ण आढळल्यास त्याच्या परिसरातील १०० घरांचे सर्वेक्षण करून आवश्यक तपासणी केली जात असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
मात्र, आतापर्यंत किती ठिकाणी अशा प्रकारे १०० घरांचे सर्वेक्षण करण्यात आले, या सर्वेक्षणात किती संशयित रुग्ण आढळले, किती नागरिकांचे रक्तनमुने घेण्यात आले आणि त्यापैकी किती नमुने पॉझिटिव्ह आले, याची अद्ययावत माहिती सार्वजनिक करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे महापालिकेकडून सुरू असल्याचे सांगितल्या जाणाऱ्या प्रतिबंधात्मक उपाययोजनांचा प्रत्यक्ष परिणाम किती झाला, याचे मूल्यमापन करण्यासाठी आवश्यक माहितीच उपलब्ध नसल्याचा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
रुग्णाच्या मृत्यूने चिंता वाढली
दरम्यान, सप्टेंबरच्या सुरुवातीला डेंग्यू आणि फाल्सिपॅरम मलेरियाचे निदान झालेल्या एका रुग्णाचा उपचारादरम्यान मृत्यू झाल्याचेही समोर आले आहे. त्यामुळे डेंग्यू-मलेरियाचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी प्रतिबंधात्मक उपाययोजनांसोबतच रोगस्थितीची अद्ययावत आणि पारदर्शक माहिती नागरिकांसमोर ठेवण्याची गरज अधिक अधोरेखित झाली आहे.
या संदर्भात महापालिकेचे वैद्यकीय आरोग्य अधिकारी डॉ. राजेश म्हात्रे यांच्याशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. मात्र, प्रतिसाद न मिळाल्याने मृत्यूच्या प्रकरणासह ताज्या रुग्णसंख्येबाबत अधिक माहिती मिळू शकली नाही.
जनजागृती झाली; आता अद्ययावत आकडेवारी कधी?
डेंग्यू आणि मलेरिया प्रतिबंधासाठी महापालिकेने श्रावण महिन्यात मोठ्या प्रमाणावर जनजागृती उपक्रम राबवले होते. या कालावधीत ६० जनजागृती शिबिरे आयोजित करण्यात आली होती. या शिबिरांमध्ये तब्बल २० हजार ४४० नागरिकांनी सहभाग घेतला, तर ७२६ रक्तनमुने घेण्यात आले होते.
या शिबिरांमध्ये डासांची उत्पत्तीस्थाने नष्ट करणे, घरांच्या परिसरात पाणी साचू न देणे, साचलेल्या पाण्याचे योग्य व्यवस्थापन करणे तसेच ताप, अंगदुखी किंवा इतर संशयास्पद लक्षणे आढळल्यास तातडीने वैद्यकीय तपासणी करून घेण्याबाबत नागरिकांना मार्गदर्शन करण्यात आले.
मात्र, सप्टेंबरचा उत्तरार्ध सुरू झाला असताना जनजागृती उपक्रमांसोबतच प्रत्यक्षात किती नागरिकांची तपासणी झाली, किती संशयित रुग्ण आढळले आणि किती जणांचे अहवाल पॉझिटिव्ह आले, याचा अद्ययावत लेखाजोखा महापालिकेने जाहीर करणे आवश्यक असल्याची मागणी होत आहे.
रुग्णालये आणि आरोग्य केंद्रांतील तपासण्यांची माहितीही आवश्यक
ताप, अंगदुखी आणि अशक्तपणा यांसारखी लक्षणे असलेल्या नागरिकांकडून डेंग्यू आणि मलेरियाच्या तपासणीची मागणी वाढत असल्याचे सांगितले जात आहे. काही आरोग्य केंद्रांमध्ये ‘फिव्हर प्रोफाइल’ तपासणीची सुविधा उपलब्ध करून देण्याची मागणीही यापूर्वी करण्यात आली होती.
या पार्श्वभूमीवर महापालिकेच्या रुग्णालये आणि आरोग्य केंद्रांमध्ये झालेल्या डेंग्यू-मलेरिया तपासण्यांची संख्या, घेण्यात आलेल्या रक्तनमुन्यांची संख्या, त्यांचे अहवाल आणि महापालिकेच्या अधिकृत नोंदीतील रुग्णसंख्या याबाबत प्रशासनाने स्पष्ट माहिती देणे आवश्यक आहे.
विशेषतः २० ऑगस्टनंतरची अद्ययावत रुग्णसंख्या, भागनिहाय स्थिती, संशयित आणि पॉझिटिव्ह रुग्णांची संख्या, रुग्णालयांमधील तपासण्यांचा तपशील तसेच डास नियंत्रणासाठी करण्यात आलेल्या उपाययोजनांचा परिणाम यांचा सविस्तर अहवाल सार्वजनिक झाल्यास नागरिकांना शहरातील वास्तविक आरोग्यस्थिती समजण्यास मदत होईल.
पावसाळ्याच्या अखेरच्या टप्प्यात डासांची उत्पत्ती आणि डेंग्यू-मलेरियाचा संभाव्य धोका लक्षात घेता, प्रतिबंधात्मक उपाययोजनांसोबतच नियमित आणि पारदर्शक आरोग्यविषयक आकडेवारी उपलब्ध करून देणे महापालिकेसाठी महत्त्वाचे ठरणार आहे.
कौस्तुभ शिंदे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मिडिया चे संपादक असुन यांना पत्रकारितेचा १० वर्षाचा अनुभव आहे. कौस्तुभ शिंदे हे सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपल्या परिसरातील बातम्या आणि जाहिरातींकरिता संपर्क करावा-
मो. क्र. +917507502989, ईमेल – sthaniksamacharbharat@gmail.com
