महाराष्ट्रात कोर्ट मॅरेज नोंदणी प्रक्रिया कशी आहे? आवश्यक कागदपत्रे, शुल्क, कालावधी आणि नियमांची सविस्तर माहिती एका बातमीद्वारे जाणून घ्या.
महाराष्ट्रात पारंपरिक विवाह पद्धतींबरोबरच कोर्ट मॅरेजचा पर्याय निवडणाऱ्या जोडप्यांची संख्या दिवसेंदिवस वाढत आहे. कमी खर्च, सोपी प्रक्रिया आणि कायदेशीर वैधता यामुळे तरुणांमध्ये कोर्ट मॅरेजला मोठी पसंती मिळत आहे.
कोर्ट मॅरेज ही प्रक्रिया Special Marriage Act, 1954 अंतर्गत केली जाते. या कायद्यानुसार कोणत्याही धर्म, जात किंवा पंथाच्या अडचणींशिवाय विवाह नोंदणी करता येते.
📌 30 दिवसांची नोटीस अनिवार्य
कोर्ट मॅरेजसाठी इच्छुक जोडप्यांनी प्रथम विवाह नोंदणी कार्यालयात अर्ज सादर करावा लागतो. अर्जानंतर संबंधित कार्यालयात 30 दिवसांची नोटीस प्रसिद्ध केली जाते. या कालावधीत कोणतीही हरकत आल्यास ती विचारात घेतली जाते. हरकत नसल्यास पुढील प्रक्रिया पूर्ण केली जाते.
📑 आवश्यक कागदपत्रांची पूर्तता महत्त्वाची
कोर्ट मॅरेजसाठी वधू-वरांकडे ओळखपत्र, जन्मतारीख पुरावा, रहिवासी पुरावा आणि पासपोर्ट साईज फोटो असणे आवश्यक आहे. तसेच अविवाहित असल्याचे प्रतिज्ञापत्र सादर करणे बंधनकारक आहे. घटस्फोटित किंवा विधवा/विधुर असल्यास संबंधित कागदपत्रे द्यावी लागतात.
👥 साक्षीदारांची उपस्थिती आवश्यक
विवाह नोंदणीच्या दिवशी दोन्ही पक्षांनी किमान तीन साक्षीदारांसह उपस्थित राहणे आवश्यक आहे. अधिकाऱ्यासमोर स्वाक्षरी केल्यानंतर विवाह अधिकृतरित्या नोंदवला जातो.
💰 शुल्क आणि कालावधी
महाराष्ट्रात कोर्ट मॅरेजसाठी साधारण ₹100 ते ₹500 इतके शुल्क आकारले जाते. प्रमाणपत्रासाठी अतिरिक्त शुल्क लागू शकते. संपूर्ण प्रक्रिया पूर्ण होण्यासाठी साधारण 30 ते 35 दिवसांचा कालावधी लागतो.
⚖️ नियमांचे पालन आवश्यक
कायद्यानुसार वधूचे किमान वय 18 वर्षे आणि वराचे 21 वर्षे असणे आवश्यक आहे. तसेच विवाहाच्या वेळी दोघेही मानसिकदृष्ट्या सक्षम असणे गरजेचे आहे. आधीचा विवाह अस्तित्वात नसावा आणि कायद्याने निषिद्ध नात्यांमध्ये विवाह करता येत नाही.
📈 वाढती मागणी
गेल्या काही वर्षांत इंटरकास्ट आणि लव्ह मॅरेजच्या वाढत्या प्रमाणामुळे कोर्ट मॅरेजची मागणी वाढली आहे. विशेषतः शहरी भागात तरुण जोडपी या पर्यायाला प्राधान्य देत आहेत.
कमी खर्च, कायदेशीर संरक्षण आणि सुलभ प्रक्रिया यामुळे कोर्ट मॅरेज हा पर्याय महाराष्ट्रात लोकप्रिय होत आहे. योग्य कागदपत्रे आणि नियमांचे पालन केल्यास ही प्रक्रिया सहज पूर्ण करता येते.
कौस्तुभ शिंदे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मिडिया चे संपादक असुन यांना पत्रकारितेचा १० वर्षाचा अनुभव आहे. कौस्तुभ शिंदे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सक्रिय योगदानकर्ता असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपल्या परिसरातील बातम्या आणि जाहिरातींकरिता संपर्क करावा-
मो. क्र. +917507502989
ईमेल – sthaniksamacharbharat@gmail.com
