संत मुक्ताबाई महाविद्यालय, मुक्ताईनगर येथे मराठी भाषेच्या प्राचीनत्वापासून आधुनिक डिजिटल युगातील स्वरूपापर्यंत विविध विषयांवर मार्गदर्शन करण्यात आले.
मुक्ताईनगर : संत मुक्ताबाई कला, वाणिज्य व विज्ञान महाविद्यालय, मुक्ताईनगर येथे दिनांक ५ ऑक्टोबर २०२६ रोजी अभिजात मराठी भाषा सप्ताहाच्या निमित्ताने ‘मराठी भाषा : इतिहास, उत्पत्ती आणि सद्यस्थिती’ या विषयावर विशेष कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले. महाविद्यालयाच्या मराठी विभागाच्या वतीने आयोजित करण्यात आलेल्या या कार्यक्रमातून मराठी भाषेचा गौरवशाली इतिहास, तिची उत्पत्ती, सामाजिक-सांस्कृतिक वाटचाल, साहित्यिक परंपरा तसेच आधुनिक डिजिटल युगातील बदल आणि आव्हाने यावर सविस्तर विचारमंथन करण्यात आले. कार्यक्रमाला महाविद्यालयातील एकूण ३४ विद्यार्थी उपस्थित होते. 
कार्यक्रमाच्या आयोजनामागील भूमिका स्पष्ट करताना मराठी विभाग प्रमुख डॉ. वंदना लव्हाळे यांनी आपल्या प्रास्ताविकातून मराठी भाषेची समृद्ध सामाजिक, सांस्कृतिक आणि साहित्यिक परंपरा विद्यार्थ्यांसमोर मांडली. मराठी भाषेचे प्राचीनत्व आणि तिची ऐतिहासिक वाटचाल स्पष्ट करताना त्यांनी मराठी भाषेतील शिलालेख, ताम्रपट तसेच प्राचीन ग्रंथांचा दाखला दिला. संस्कृत, प्राकृत आणि अपभ्रंश या भाषिक प्रवाहांमधून मराठी भाषेचे स्वरूप क्रमशः विकसित होत गेले आणि कालानुरूप तिच्यामध्ये विविध परिवर्तन घडत गेले, याचे त्यांनी विवेचन केले. मराठी भाषेला अभिजात भाषेचा दर्जा प्राप्त झाल्यामुळे तिच्या अध्ययनाला, संशोधनाला, संवर्धनाला आणि व्यापक प्रसाराला अधिक चालना मिळेल, अशी अपेक्षाही त्यांनी व्यक्त केली.
कार्यक्रमात प्रमुख पाहुणे म्हणून डॉ. अजित कुलकर्णी उपस्थित होते. त्यांनी समाजमाध्यमांच्या विविध व्यासपीठांवर वापरल्या जाणाऱ्या भाषेतील बदल, गमती-जमती आणि त्यातून निर्माण होणाऱ्या भाषिक प्रवृत्तींचा वेध घेतला. आधुनिक तंत्रज्ञान आणि समाजमाध्यमांच्या वाढत्या वापरामुळे संवादाची पद्धत बदलत असताना भाषेच्या वापराचे स्वरूपही मोठ्या प्रमाणात बदलत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. विशेषतः तरुण पिढीच्या दैनंदिन संवादामध्ये भाषेचे बदलते रूप दिसून येत असून, या बदलांकडे चिकित्सक आणि सजग दृष्टिकोनातून पाहण्याची गरज असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी महाविद्यालयाचे वाणिज्य विभाग प्रमुख प्रा. संजय सैंदाणे होते. अध्यक्षीय मनोगतातून त्यांनी मराठी भाषेच्या विकासामध्ये संत साहित्यिकांचे असलेले योगदान अधोरेखित केले. संत ज्ञानेश्वर, संत नामदेव, संत एकनाथ, संत तुकाराम आणि समर्थ रामदास यांसारख्या संत साहित्यिकांनी मराठी भाषेला समृद्ध करण्यामध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. त्यांच्या साहित्यनिर्मितीतून अभंग, ओवी, भारुड यांसारखे विविध साहित्यप्रकार विकसित झाले आणि या साहित्यप्रकारांमुळे मराठी भाषेला व्यापक जनाधार प्राप्त झाला, असे त्यांनी सांगितले. 
प्रा. संजय सैंदाणे यांनी आपल्या मनोगतात आधुनिक मराठी साहित्याच्या विकासाचाही आढावा घेतला. कथा, कादंबरी, कविता, नाटक, चरित्र, आत्मचरित्र आदी विविध साहित्यप्रकारांमधून आधुनिक मराठी भाषेचे स्वरूप अधिक व्यापक आणि समृद्ध झाले असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. मराठी साहित्याने सामाजिक, सांस्कृतिक आणि वैचारिक परिवर्तनामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावली असून, या साहित्यपरंपरेचा वारसा पुढील पिढीपर्यंत पोहोचविण्याची जबाबदारी आजच्या विद्यार्थ्यांचीही असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
मराठी भाषेच्या सद्यस्थितीचा विचार करताना त्यांनी आधुनिक डिजिटल युगामुळे मराठी भाषेच्या वापरात झालेल्या बदलांकडेही लक्ष वेधले. इंग्रजी भाषेचा वाढता प्रभाव, वाचन संस्कृतीमध्ये झालेली घट, मराठी शाळांसमोरील विविध अडचणी आणि इंग्रजी माध्यमाच्या शाळांची वाढती संख्या यांसारख्या आव्हानांचा त्यांनी उल्लेख केला. बदलत्या काळानुसार भाषेचे स्वरूप बदलणे स्वाभाविक असले तरी मराठी भाषक म्हणून आपल्या भाषेचे अस्तित्व, समृद्धी आणि सातत्यपूर्ण वापर याबाबत प्रत्येकाने सजग राहण्याची गरज असल्याचे त्यांनी विद्यार्थ्यांना सांगितले.
मराठी भाषेचे संवर्धन ही केवळ शासनाची किंवा साहित्यिकांची जबाबदारी नसून शासन, साहित्यिक आणि मराठी भाषक समाजाची सामूहिक जबाबदारी असल्याचे प्रा. सैंदाणे यांनी स्पष्ट केले. वाचन, लेखन, संवाद तसेच तंत्रज्ञानाचा प्रभावी आणि सकारात्मक वापर करून मराठी भाषेच्या संवर्धनासाठी योगदान देता येऊ शकते, असा आशावाद त्यांनी व्यक्त केला. आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या युगात मराठी भाषेचा वापर वाढविण्यासाठी डिजिटल माध्यमे, समाजमाध्यमे आणि इतर तंत्रज्ञानाधारित व्यासपीठांचा सकारात्मक पद्धतीने वापर करण्याची आवश्यकता असल्याचेही त्यांनी नमूद केले. 
एकंदरीत, या कार्यक्रमातून मराठी भाषेचा प्राचीन आणि गौरवशाली इतिहास, संत साहित्यिकांनी घडविलेली समृद्ध परंपरा, आधुनिक साहित्याचा विकास आणि डिजिटल युगातील भाषिक बदल यांचा एकत्रित आढावा घेण्यात आला. मराठी भाषेचा समृद्ध वारसा जपत आधुनिक काळातील आव्हानांना सामोरे जाण्यासाठी विद्यार्थ्यांनी भाषेच्या वापराबाबत जागरूक राहावे आणि वाचन-लेखनाची सवय जोपासावी, असा संदेश कार्यक्रमातून देण्यात आला.
कार्यक्रमाचे सूत्रसंचालन डॉ. वंदना लव्हाळे यांनी केले, तर आभार प्रदर्शन प्रा. प्रकाश खिल्लारे यांनी केले. कार्यक्रमाच्या यशस्वी आयोजनासाठी प्रा. राजरत्न पोहेकर आणि प्रा. बोदडे यांनी प्रयत्न केले. कार्यक्रमाला महाविद्यालयातील एकूण ३४ विद्यार्थी उपस्थित होते.
कौस्तुभ शिंदे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मिडिया चे संपादक असुन यांना पत्रकारितेचा १० वर्षाचा अनुभव आहे. कौस्तुभ शिंदे हे सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपल्या परिसरातील बातम्या आणि जाहिरातींकरिता संपर्क करावा-
मो. क्र. +917507502989, ईमेल – sthaniksamacharbharat@gmail.com
