शिवाजीनगर, जळगाव येथे सायबर सुरक्षा विषयावर प्रभावी मार्गदर्शन; सुरक्षित पासवर्ड, 2-Factor Authentication, डिजिटल गोपनीयता आणि ऑनलाइन व्यवहारातील खबरदारीबाबत माहिती.
जळगाव : डिजिटल व्यवहार आणि सोशल मीडियाचा वापर वाढत असताना सायबर गुन्ह्यांचे प्रमाणही वाढत आहे. या पार्श्वभूमीवर नागरिकांमध्ये सायबर सुरक्षेबाबत जागरूकता निर्माण करण्याच्या उद्देशाने जळगाव शहरातील शिवाजीनगर येथील आशा वर्कर्स लेडीजमध्ये दि. ७ ऑगस्ट २०२६ रोजी विशेष सायबर सुरक्षा जनजागृती इम्पॅक्ट सेशन व ॲक्टिव्हिटी आयोजित करण्यात आली. दुपारी २ ते ३ या वेळेत झालेल्या या सत्रात उपस्थितांना ऑनलाइन फसवणूक टाळण्यासाठी आवश्यक खबरदारीबाबत सविस्तर मार्गदर्शन करण्यात आले.
या सत्रामध्ये प्रियदर्शनी भांडारकर आणि खुशबू लांबोळे यांनी उपस्थितांना सायबर सुरक्षेच्या विविध पैलूंची माहिती दिली. डिजिटल माध्यमांचा वापर करताना कोणती काळजी घ्यावी, ऑनलाइन व्यवहारांमध्ये होणारी फसवणूक कशी ओळखावी आणि संशयास्पद घटना घडल्यास कोणती पावले उचलावीत, याबाबत सोप्या पद्धतीने मार्गदर्शन करण्यात आले.
मार्गदर्शनादरम्यान फिशिंग, विशिंग आणि स्मिशिंग यांसारख्या सायबर फसवणुकीच्या प्रकारांची माहिती देण्यात आली. फसवणूक करणारे बनावट संदेश, फोन कॉल, ई-मेल किंवा लिंकच्या माध्यमातून नागरिकांकडून गोपनीय माहिती मिळविण्याचा प्रयत्न करतात. त्यामुळे अनोळखी व्यक्ती किंवा संशयास्पद माध्यमांकडून आलेल्या संदेशांना प्रतिसाद देताना विशेष खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले.
ओटीपी, पासवर्ड आणि वैयक्तिक माहितीची सुरक्षितता यावरही विशेष भर देण्यात आला. कोणत्याही परिस्थितीत ओटीपी किंवा पासवर्ड इतर व्यक्तीसोबत शेअर करू नये, मजबूत पासवर्डचा वापर करावा आणि शक्य असल्यास द्विस्तरीय प्रमाणीकरण (2-Factor Authentication) सुरू ठेवावे, असे मार्गदर्शन करण्यात आले.
सोशल मीडियाचा सुरक्षित वापर, बनावट लिंक आणि क्यूआर कोड स्कॅमपासून सावध राहणे, डिजिटल गोपनीयता जपणे तसेच अनोळखी व्यक्तींशी ऑनलाइन संपर्क साधताना आवश्यक खबरदारी घेणे, या विषयांवरही उपस्थितांशी संवाद साधण्यात आला. मोबाईलमध्ये कोणतेही ॲप डाउनलोड करण्यापूर्वी त्याची विश्वसनीयता तपासणे आणि अनोळखी स्रोतांकडून आलेल्या ॲप्सपासून दूर राहण्याचा सल्ला देण्यात आला. 
याशिवाय सायबर बुलिंग आणि डिजिटल माध्यमांवरील गोपनीयतेचे महत्त्व याविषयीही माहिती देण्यात आली. ऑनलाइन जगात एखादी छोटीशी निष्काळजीपणाची कृती आर्थिक नुकसान किंवा वैयक्तिक माहितीच्या गैरवापराचे कारण ठरू शकते. त्यामुळे डिजिटल व्यवहार करताना सतर्क राहणे आणि कोणतीही संशयास्पद बाब आढळल्यास तातडीने विश्वासू व्यक्ती किंवा संबंधित यंत्रणेशी संपर्क साधणे आवश्यक असल्याचे सांगण्यात आले.
हे इम्पॅक्ट सेशन केवळ मार्गदर्शनापुरते मर्यादित न ठेवता संवादात्मक पद्धतीने घेण्यात आले. उपस्थितांनी सायबर सुरक्षेशी संबंधित विविध प्रश्न विचारले आणि आपल्या दैनंदिन जीवनातील डिजिटल व्यवहारांबाबत शंका स्पष्ट करून घेतल्या. प्रत्यक्ष उदाहरणांच्या माध्यमातून सायबर फसवणुकीचे धोके समजावून सांगण्यात आल्याने सत्राला उपस्थितांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळाला.
कार्यक्रमाच्या शेवटी सहभागी व्यक्तींनी ऑनलाइन व्यवहार करताना अधिक सतर्क राहण्याचा आणि सुरक्षित डिजिटल जीवनशैलीचा अवलंब करण्याचा संकल्प केला. आशा वर्कर्स लेडीज, शिवाजीनगर, जळगाव येथील उपस्थितांचे या उपक्रमासाठी मोलाचे सहकार्य लाभले.
सायबर गुन्ह्यांपासून बचाव करण्यासाठी केवळ तांत्रिक ज्ञान पुरेसे नसून प्रत्येक नागरिकाने डिजिटल माध्यमांचा जबाबदारीने वापर करणे आवश्यक आहे. अशा जनजागृतीपर उपक्रमांमुळे नागरिकांमध्ये सायबर सुरक्षेबाबत जागरूकता वाढण्यास मदत होत असून, सुरक्षित डिजिटल समाज निर्मितीसाठी या उपक्रमाचे महत्त्व अधोरेखित झाले.
प्रकाश खिलारे हे स्थानिक समाचार डिजिटल मीडिया चे सहसंपादक असून सामाजिक, राजकीय, शैक्षणिक आणि स्थानिक घडामोडींवरील बातम्यांचे वृत्तांकन करतात. जनसामान्यांच्या प्रश्नांना वाचा फोडणे, स्थानिक पातळीवरील महत्त्वाच्या घटनांची अचूक माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे आणि निष्पक्ष पत्रकारितेच्या माध्यमातून समाजाशी जोडलेले राहणे हा त्यांच्या लेखनाचा मुख्य उद्देश आहे. डिजिटल पत्रकारितेच्या माध्यमातून ते विविध विषयांवर सखोल आणि प्रभावी बातम्या प्रकाशित करतात. आपण आपल्या परिसरातील बातम्या, माहिती तसेच लेख देण्याकरिता संपर्क करू शकतात…..
मो. 9112225235
Email- prakaashkhilare@gmail.com
